Ekonomik ve mali yeterlik

Ekonomik ve mali yeterlik, isteklinin ihale konusu işi finansal açıdan yürütebileceğini gösteren yeterlik türüdür. Kanun üç belge grubu sayar: bankalardan alınacak mali durum belgeleri, bilanço veya eşdeğer belgeler ve iş hacmini gösteren ciro belgeleri (4734 md. 10/a). Bankalardan alınan belgelere ilişkin yönetmelik maddeleri 2022'de kaldırıldığından değerlendirme bugün bilanço ve iş hacmi üzerinden yapılır; bkz. banka referans mektubu.

Uygulamada

Hangi ihalede isteneceği işin türüne ve yaklaşık maliyete göre değişir:

• Mal alımı: Belli istekliler arasında ihale hariç, yaklaşık maliyeti eşik değerin altında olan mal alımlarında ekonomik ve mali yeterlik belgesi istenemez (Mal Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği md. 27).
• Hizmet alımı: Yaklaşık maliyeti Kanunun 13/b-2 bendinde hizmetler için öngörülen üst limitin altındaki ihaleler ile taşımalı eğitim kapsamındaki taşıma ve sigorta hizmeti ihalelerinde istenemez (Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği md. 29).
• Yapım işi: Yaklaşık maliyeti eşik değerin onda birine kadar olan ihalelerde istenemez, onda biri ile yarısı arasında istenebilir; yarısı ve üzerindeki ihaleler ile belli sayıda adayın davet edileceği belli istekliler ihalelerinde istenmesi zorunludur (Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği md. 30).

İstendiğinde değerlendirme şöyle yapılır:

• Bilanço: Cari oran, öz kaynak oranı ve kısa vadeli banka borcu oranı birlikte sağlanmalıdır; ayrıntı bilanço kriterleri maddesinde.
• İş hacmi: Toplam ciro veya işle ilgili cirodan biri yeterlidir; oranlar iş hacmi maddesinde.
• Ön yeterlik puanı: Belli istekliler arasında ihalede sıralama yapılacaksa, ekonomik ve mali yeterlik kriterlerine verilecek puan toplamı yüz üzerinden en az on, en fazla kırk olabilir (Mal Yönetmeliği md. 26).

Eşik değer ve limit tutarları her yıl güncellenir; güncel değerler için eşik değerler rehberine bakın.