Yerli istekli

Kanuna göre yerli istekli iki gruptur: Türk vatandaşı olan gerçek kişiler ve Türk kanunlarına göre kurulmuş tüzel kişiler (4734 md. 4). Tanım, ortakların uyruğunu değil tüzel kişinin hangi ülke kanunlarına göre kurulduğunu esas alır.

Uygulamada

• Nasıl anlaşılır: Gerçek kişilerde teklif mektubundaki T.C. kimlik numarasından, tüzel kişilerde teklifle sunulan belgelerden anlaşılır; yerli istekli olunduğuna dair ayrıca belge istenemez (Mal Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği md. 5).
• Ortak girişim: Ortak girişimin yerli istekli sayılması için bütün ortaklarının yerli istekli olması gerekir (4734 md. 63/f). Bkz. iş ortaklığı.
• Sadece yerlilere açık ihale: Yaklaşık maliyeti eşik değerin altındaki ihalelerde ihaleye yalnızca yerli isteklilerin katılabileceği öngörülebilir (md. 63/a). Bu durum ilanda ve idari şartnamede yazılır (md. 24 ve 27).
• Fiyat avantajı: Hizmet ve yapım ihalelerinde yerli istekliler lehine yüzde 15'e kadar fiyat avantajı sağlanabilir (md. 63/b). Avantaj, yabancı isteklilerin teklif bedellerine dokümandaki oranda tutar eklenerek hesaplanır; ortakları arasında yabancı kişi bulunan ortak girişimler bu avantajdan yararlanamaz (Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği md. 63).
• Fiyat dışı unsurlarla birlikte: Fiyat dışı unsurların da kullanıldığı ihalelerde önce bu unsurlar, sonra fiyat avantajı dikkate alınır (Yapım Yönetmeliği md. 63).
• Mal alımında fark: Mal alımlarında avantaj istekliye değil, yerli malı teklif edilmesine bağlıdır; bkz. yerli malı belgesi.

Fiyat avantajının hesap örnekleri yerli istekli fiyat avantajı rehberinde yer alıyor.